Digestieve oncologie

Darmkanker

In het kort

Dikkedarmkanker, of colonkanker, ontstaat vaak uit poliepen op de darmwand. Deze goedaardige zwellingen kunnen na jaren kwaadaardig worden en zo kanker veroorzaken.

Wat is het?

Er bestaan meerdere soorten dikkedarmkanker, ook wel colonkanker genoemd.

Meestal ontstaat dikkedarmkanker uit poliepen. Dat zijn goedaardige zwellingen op de darmwand.
Op verloop van jaren kunnen deze poliepen kwaadaardig worden en dan spreken we van een darmkanker.

Klachten

Vaak hebt u in het begin geen klachten. De voornaamste kenmerken zijn:

Bloed en/of slijm bij de stoelgang;
Een verandering van het stoelgangpatroon.

Daarnaast kunt u ook last hebben van:

Buikpijn;
Bloedarmoede
Bleek zijn
Vermoeidheid
Kortademig zijn
Verminderde eetlust;
Gewichtsverlies;
Valse stoelgangsnood.
- U hebt dan het gevoel dat u naar het toilet moet, maar er komt niets.

Vaak zijn er geen symptomen en wordt deze vorm van kanker opgepikt door een afwijkende test bij het bevolkingsonderzoek.

Oorzaken

In zo’n 1 op 20 gevallen is dikkedarmkanker het gevolg van een erfelijke aandoening. We spreken dan van erfelijke dikkedarmkanker. 

Meestal is de precieze oorzaak van dikkedarmkanker niet helemaal bekend. We weten wel dat verschillende factoren het risico op dikkedarmkanker verhogen:

Leeftijd:
- Hoe ouder u bent, hoe groter de kans.
Dikkedarmkanker in uw naaste familie:
- Uw vader, moeder, zussen, broers of kind hebben de ziekte (gehad).
Een bestaande darmziekte, zoals:
- De ziekte van Crohn;
- Colitis ulcerosa.
Een ongezonde levensstijl:
- Voeding met te veel rood of bewerkt vlees, en te weinig vezels (groenten en fruit);
- Alcohol;
- Roken;
- Overgewicht;
- Te weinig beweging.

Onderzoeken

Om een dikkedarmtumor uit te sluiten verwijst uw huisarts u door voor een darmonderzoek van uw dikke darm (coloscopie).

Onder plaatselijke of volledige verdoving brengt een arts een buis met een camera via uw aars in uw dikke darm.
De arts onderzoekt uw darm helemaal.
Ziet de arts verdachte letsels?
- Dan neemt hij een biopsie af.
- Daarbij neemt hij een klein stukje van het letsel weg voor verder onderzoek onder de microscoop.
Ziet de arts poliepen?
- Dan neemt hij die in hun geheel weg om ze te laten onderzoeken.

Kan er om een of andere reden geen coloscopie gebeuren? Dan voert de arts een CT-colonografie uit. Dat is een scanopname van uw hele dikke darm. 

Is de arts zeker over de diagnose? Dan gaat hij na of er uitzaaiingen zijn door het uitvoeren van een scan, dit kan een CT-scan zijn maar soms gebruikt men ook een MRI of een PET-scan. 

Op basis van al deze onderzoeken bepaalt de arts vervolgens in welk stadium de kanker zich bevindt. Dat is belangrijke informatie om een behandeling te kiezen.

Behandeling

De behandeling hangt af van het stadium waarin de kanker zich bevindt. Om beslissingen te nemen in verband met uw behandeling, werkt uw arts samen met verschillende collega’s in een multidisciplinair team. 

Is de tumor beperkt tot uw darm, en zijn er geen uitzaaiingen op andere plaatsen in uw lichaam?

Dan verwijst de arts naar de chirurg om een stuk darm te verwijderen.
Na de ingreep wordt het verwijderde stuk darm en de klieren onderzocht. Zo wordt nagegaan:
- Of de tumor volledig werd verwijderd;
- Hoe agressief de tumor is;
- Of er aangetaste klieren zijn.
Zijn al die zaken gunstig? Dan is er geen verdere behandeling nodig.

Stelt de arts wel uitzaaiingen vast (meestal in de lever, longen en/of buikholte)?

Dan zijn er meerdere behandelingen mogelijk:
- Meestal bestaat de behandeling uit chemotherapie.
- Soms worden de uitzaaiingen ook chirurgisch verwijderd;
- Bestraling kan soms ook een plaats hebben in de behandeling

Gevorderde dikkedarmtumoren kunnen soms uw darmkanaal blokkeren.